Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Sıfır Atık Hareketi kapsamında attığı adımlara bir yenisini daha ekliyor. Depozito yönetim sistemiyle içecek ambalajlarının dönüşümünü teşvik eden Bakanlık, tek kullanımlık plastiklerin çevre üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmayı hedefleyen önemli bir yönetmelik hazırlıyor. Bu kapsamda, plastik kirliliğine neden olan birçok ürünün kullanımına son verilmesi planlanıyor.
Bakanlık, 2025-2028 Ulusal Döngüsel Ekonomi Stratejisi ve Eylem Planı ile Tek Kullanımlık Plastikler, Deniz Çöpleri ve Mikroplastikler Yol Haritası doğrultusunda çalışmalarını sürdürüyor. Bu çalışmalar, “AB Tek Kullanımlık Plastikler Direktifi”ne uyumu da hedefliyor. Hazırlanan yönetmelik taslağı, plastik çatal, bıçak, kaşık, tabak, EPS-köpük gıda kapları, içecek kapları ve bardakları, kulak pamukları ve pipet gibi tek kullanımlık plastik ürünlerin kullanımını sona erdirmeyi amaçlıyor. Taslağın, gelecek günlerde kurumların görüşüne açılması ve yıl sonunda yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Bu düzenlemeyle birlikte, yıllık 1,5 milyon ton karbondioksit salımının önüne geçilmesi ve yaklaşık 1,5 milyar liralık atık yönetim maliyetinden tasarruf edilmesi hedefleniyor. Tek kullanımlık plastiklerin yerine doğa dostu alternatifler olarak cam, porselen, ahşap ve karton ürünlerin kullanılması teşvik edilecek. İlerleyen süreçte, kısmen plastikten üretilen içecek bardakları ve gıda kapları, kargo poşetleri, ıslak mendiller ve temizleme havluları gibi ürünlerin tüketiminin azaltılması için de kısıtlama ve işaretleme gibi tedbirler alınması planlanıyor.
Bakanlık, yeni yönetmeliğe ilişkin olarak Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile bir araştırma gerçekleştirdi. Araştırma sonuçları, vatandaşların tek kullanımlık plastiklere yönelik tutumlarını ortaya koydu. Bireylerin büyük çoğunluğu (%77,65), günlük yaşamlarında tek kullanımlık plastikleri daha az kullanmayı desteklerken, %72,52’si tek kullanımlık plastik ürünleri daha az satın almayı destekliyor. Katılımcıların önemli bir kısmı (%76,40), plastik pipet, tabak, çatal-bıçak, kaşık ve bardak gibi bazı tek kullanımlık plastik ürünlerin kullanımının kısıtlanmasını faydalı buluyor ve %60,02’si bu ürünlerin yasaklanmasını destekliyor. Alternatif ürünlerin kullanımına destek de yüksek seviyede seyrediyor. Bu veriler, toplumun çevre dostu uygulamalara olan duyarlılığının arttığını gösteriyor.