Atatürk’ün Gözünden 18 Mart: Çanakkale Savaşları’nın Dönüm Noktası

Çanakkale Deniz Savaşları'nın 111. yıl dönümünde, ÇOMÜ'den Dr. İsmail Sabah, savaşın kaderini değiştiren komutan, 19'uncu Tümen Komutanı Yarbay Mustafa Kemal Bey'in (Atatürk) Arıburnu Muharebeleri raporlarındaki 18 Mart tarihine dair önemli ifadelere dikkat çekti. DHA'da yer alan habere göre, Dr. Sabah, Atatürk'ün bizzat kaleme aldığı belgede, 18 Mart 1915'te Müstahkem Mevki Komutanı Tuğgeneral Cevat Paşa ile Seddülbahir bölgesindeki birlikleri denetlemeye giderken Birleşik Filo'nun bombardımanına yakalandıklarını belirttiğini aktardı.

Dr. Sabah, Atatürk'ün Sofya Askeri Ataşesi olduğu dönemde ısrarlı talepleri sonucu 20 Ocak 1915'te 19'uncu Tümen Komutanlığı'na atandığını hatırlattı. Bu atamanın ardından 31 Ocak 1915'te Gelibolu'ya gelerek 19'uncu Tümen'in aksamını buradan alıp Tekirdağ'a geçtiğini ifade etti. Ancak Çanakkale Boğazı'na yönelik artan tehdit nedeniyle, Müstahkem mevkiinin savunulması amacıyla Eceabat'a sevk edildiğini ve 25 Şubat 1915'te Eceabat'a yerleştiğini belirtti.

Dr. Sabah, Atatürk'ün aynı zamanda 9'uncu Tümen'e bağlı 26 ve 27'nci alayların da komutasını üstlenerek Maydos Mıntıka Komutanlığı görevini de yürüttüğünü açıkladı. Tarihin garip bir cilvesi olarak, Atatürk'ün 19'uncu Tümen'le Eceabat'a ayak bastığı gün, Çanakkale Boğazı'na ikinci büyük saldırının gerçekleştiği güne denk geldiğini vurguladı. 19 Şubat'taki başarısız saldırının ardından, 25 Şubat'ta Birleşik Filo'nun boğaz girişindeki savunma gücünü zayıflattığını belirten Dr. Sabah, bu nedenle 25 Şubat'ın 18 Mart'a giden süreçteki en önemli günlerden biri olduğunu söyledi.

Dr. Sabah, Atatürk'ün verdiği emirlerin incelendiğini ve Maydos Mıntıka Komutanı olarak Gelibolu Yarımadası'nın Ege Denizi'ne bakan sahillerinin savunulmasından sorumlu olduğunu ifade etti. Ece Limanı'ndan Morto Limanı'na kadar olan kısmın sorumluluğunun kendisine verildiğini belirten Dr. Sabah, Atatürk'ün ilk emirlerinde, herhangi bir vazife düşmesi halinde görevlerin taarruzla yerine getirilmesi emrini verdiğini aktardı. Ayrıca, 19 ve 25 Şubat'taki saldırıların hızlı hareket etmenin önemini ortaya koymasıyla birlikte, birliklerden gerektiğinde bir saat içinde harekete hazır olmalarını istediğini de sözlerine ekledi.