Hürmüz Boğazı’ndaki Kriz Petrol Fiyatlarını Vurdu: Türkiye Alternatif Rota Arayışında

Ortadoğu'daki savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği ve petrol taşımacılığı büyük ölçüde aksarken, Türkiye'nin alternatif rota arayışları önem kazanıyor. Habertürk'ün haberine göre, İranlı yetkililerin geçişlere sıkı kontrol ve sınırlamalar getirmesi, küresel petrol ticaretinin yaklaşık %20'sine ev sahipliği yapan boğazdaki trafiği felç etti. Resmi olarak kapalı ilan edilmemesine rağmen, sadece belirli ülkelerin gemilerinin geçişine izin verilmesi, diğer gemilerin ise şartlı olarak geçebilmesi bölgedeki deniz trafiğinin normal işleyişini sekteye uğrattı. Tanker trafiği ciddi şekilde yavaşlarken, bazı günler geçişler sıfıra indi ve toplam trafik %90'ın üzerinde azaldı. Bu durum, Hürmüz üzerinden taşınan günlük 15 milyon varil ham petrolü risk altına soktu. Bölgedeki gerilim, petrol fiyatlarını da olumsuz etkiledi. Fiyatlar kısa sürede 70 dolar bandından 120 dolar seviyesine yükselerek yaklaşık %70'lik bir artış gösterdi. Doğalgaz fiyatları ise daha sert yükseldi; Avrupa'nın referans TTF gaz kontratları 30 avro seviyelerinden 60-70 avro bandına çıktı. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), fiyat artışlarını sınırlamak amacıyla 400 milyon varillik acil petrol stoklarını devreye alma kararı aldı. Ancak bölgedeki savaşın şiddetleneceği endişesiyle piyasalarda oynaklık devam ediyor. Doğalgaz tarafında ise depolama kullanımının artırılması, spot sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tedarikinin hızlandırılması ve talep yönetimi gibi önlemler alınsa da arz riskleri nedeniyle fiyatlar yüksek seyretmeye devam ediyor. Bu gelişmeler, Hürmüz'e olan bağımlılığı azaltacak alternatif rota arayışlarını hızlandırdı. IEA verilerine göre, 2025'te Hürmüz Boğazı'ndan günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol taşınıyordu. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) üzerinden alternatif boru hatları mevcut ancak kapasiteleri sınırlı. BAE, Abu Dabi-Füceyre hattı üzerinden günlük yaklaşık 1,1 milyon varil ihracat yaparken, Suudi Arabistan'daki Doğu-Batı Ham Petrol Boru Hattı'nın tasarım kapasitesi 5 milyon varil seviyesinde bulunuyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın açıklamalarıyla Türkiye'nin bu süreçteki rolü ve alternatif rota arayışları daha da önem kazanıyor.