Petrol Arzında Tarihi Düşüş: Orta Doğu Gerginliği ve Talep Azalması Piyasaları Sarsıyor
Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) son Petrol Piyasası Raporu, küresel petrol piyasalarında yaşanan sarsıcı gelişmeleri gözler önüne serdi. Rapora göre, Orta Doğu'daki enerji altyapısına yönelik saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker geçişlerine getirilen kısıtlamalar nedeniyle petrol arzında tarihin en büyük düşüşü yaşandı. Bu durum, hem arz tarafında önemli kesintilere yol açtı hem de küresel petrol talebi beklentilerini aşağı yönlü revize etti.
Rapora göre, OPEC+ grubunun günlük petrol üretimi, yaşanan gelişmelerin etkisiyle 9 milyon 360 bin varil azalarak 42 milyon 390 bin varile geriledi. Özellikle Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve İran gibi önemli üretici ülkelerde belirgin düşüşler kaydedildi. Bu düşüşler, ABD-İsrail ile İran arasındaki gerginliğin bir sonucu olarak değerlendirilirken, Kazakistan gibi bazı OPEC+ üyesi ülkelerdeki üretim artışlarıyla kısmen dengelendi.
OPEC+ dışı ülkelerin toplam günlük üretimi de mart ayında 770 bin varil azalarak 54 milyon 660 bin varil seviyesine indi. Bu düşüşte, Katar'daki üretim kesintileri etkili oldu. Katar'da günlük üretim, bir önceki aya göre yaklaşık 1 milyon 450 bin varil azalarak 370 bin varile geriledi. Ancak, Brezilya'daki rekor üretim ve ABD'deki arzın toparlanması, küresel petrol üretimindeki düşüşü kısmen dengeledi.
Orta Doğu'daki gelişmelerin etkisiyle küresel petrol arzı, mart ayında günlük 10 milyon 120 bin varil azalarak 97 milyon 50 bin varile geriledi. Bu, IEA tarafından tarihteki en büyük arz kesintisi olarak kayda geçti. Arzda yaşanan bu dramatik düşüş, küresel petrol talebi beklentilerini de etkiledi.
IEA, küresel petrol talebinin bu yıl geçen yıla göre günlük yaklaşık 80 bin varil azalarak 104 milyon 259 bin varil seviyesine gerileyeceğini öngördü. Bu tahmin, bir önceki rapora göre 730 bin varil daha düşük bir seviyeyi işaret ediyor ve IEA'nın daha önce öngördüğü artış beklentisinin tersine dönmesine neden oldu. Talepteki bu düşüşte, ABD-İsrail ile İran arasındaki gerginliğin yol açtığı zayıf küresel ekonomik görünüm etkili oldu. Öngörüdeki aşağı yönlü revizyonun önemli bir kısmı, OECD ülkelerinden ve OECD dışı ülkelerden kaynaklandı. Özellikle yılın ikinci çeyreğinde, geçen yılın aynı dönemine göre öngörülen günlük yaklaşık 1 milyon 500 bin varillik düşüş, Kovid-19 pandemisinden bu yana görülen en keskin gerileme olarak dikkat çekiyor.
Bu gelişmeler, petrol piyasalarında volatilitenin artmasına ve fiyatlarda dalgalanmalara neden olabilir. Uzmanlar, Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin devam etmesi halinde, petrol piyasalarının daha da etkilenebileceği konusunda uyarıyor.
Kaynak: TRT Haber