ABD’de, çocukluk döneminde sosyal medya bağımlılığı nedeniyle ruh sağlığı sorunları yaşadığını iddia eden Kaley G.M. (K.G.M.) adlı bir davacı, Meta (Facebook, Instagram) ve YouTube’a karşı dava açtı. Dava, sosyal medya platformlarının çocukları bağımlı hale getirmek için tasarlanan özellikler kullandığı ve bu durumun çocukların ruh sağlığı üzerinde olumsuz etkileri olduğu iddiasını taşıyor.
Davacı avukatı Mark Lanier, açılış konuşmasında, Meta ve YouTube’un bu yapıları bilerek ve isteyerek inşa ettiğini savundu. Lanier, şirketlerin reklam gelirlerini artırmak amacıyla “sonsuz kaydırma”, “otomatik oynatma” ve “beğeni” butonları gibi özelliklerle çocukları platformlarda tuttuğunu belirtti. Mahkemeye sunulan deliller arasında, Meta CEO’su Mark Zuckerberg’in 2015 yılında platformda geçirilen sürenin %12 artırılmasını talep ettiği bir e-postası da yer alıyor. Avukat Lanier, sosyal medya platformlarının çalışma prensibini kumar makinelerine ve tütün endüstrisinin yöntemlerine benzeterek, şirketlerin ebeveynleri “dijital çocuk bakıcılığı” hizmeti vaadiyle yanılttığını öne sürdü.
Meta ve YouTube’un avukatları ise suçlamaları reddediyor. Savunma, K.G.M.’nin yaşadığı ruhsal sorunların sosyal medyadan değil, aile içindeki huzursuzluk ve ihmalden kaynaklandığını iddia ediyor. Savunma tarafı, davacının çocukluk yıllarında aile içi şiddet ve sözlü tacize maruz kaldığına dair kayıtları jüriye sundu. Şirketler, platformların sadece birer araç olduğunu ve üçüncü taraflarca paylaşılan içeriklerden hukuken sorumlu tutulamayacaklarını savunuyor.
Davanın seyrine dair önemli gelişmeler bekleniyor. Meta CEO’su Mark Zuckerberg, Instagram başkanı Adam Mosseri ve YouTube CEO’su Neal Mohan’ın mahkemede ifade vermesi öngörülüyor. Ayrıca, çocuk bağımlılığı konusunda endişelerini dile getirerek istifa eden eski çalışanların tanıklıklarına başvurulacak. Snapchat ve TikTok, geçtiğimiz ay davacı K.G.M. ile gizli bir meblağ karşılığında uzlaşarak davadan çekildi.
Yaklaşık altı hafta sürmesi beklenen bu dava, ABD genelinde benzer suçlamalarla bekleyen binlerce dava için emsal teşkil etme potansiyeline sahip. Davanın sonucu, sosyal medya şirketlerinin algoritma tasarımlarını değiştirmesine ve milyarlarca dolarlık tazminat ödemelerine yol açabilir. Bu dava, sosyal medya platformlarının çocukların ruh sağlığı üzerindeki etkilerine dair önemli bir dönüm noktası olabilir.
News
