ABD ve İsrail arasındaki askeri operasyonların İran’a yönelik potansiyel etkileri, enerji piyasalarında derin endişelere yol açıyor. Bu gelişmeler, petrol fiyatlarında sert dalgalanmalara neden olurken, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) kritik bir adım atarak piyasaları dengelemeye çalışıyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki olası aksamalar ve arz endişeleriyle petrol fiyatları kısa sürede 119 dolara kadar yükselmiş, ancak sonrasında yapılan açıklamalar ve adımlarla 90 dolar seviyelerine gerilemişti. Bu durum, küresel ekonominin 1970’lerdeki petrol krizlerini anımsatan bir süreçten geçmesine neden oluyor. Bu nedenle, IEA, gelecekteki şokları sınırlamak amacıyla harekete geçti.
IEA, 32 üye ülkesiyle birlikte, tarihinde yalnızca beşinci kez acil durum düğmesine basma kararı aldı. Bu kapsamda, ABD-İsrail geriliminin tetiklediği petrol fiyat şokunu yatıştırmak amacıyla, grubun toplam devlet stoklarının üçte birine denk gelen 400 milyon varil acil durum ham petrolünü piyasaya sürecek. Bu, IEA tarihindeki en büyük rezerv salınımı olacak ve Ukrayna savaşı sırasında piyasaya sürülen 182 milyon varillik miktarı aşacak.
Acil durum petrol stokları, üye ülkelerin ulusal koşullarına uygun bir zaman diliminde piyasaya sunulacak ve bazı ülkeler tarafından ek önlemlerle desteklenecek. IEA üyelerinin 1,2 milyar varili aşan acil durum stoklarına ek olarak, hükümetlerin yükümlülüğünde 600 milyon varil endüstri stoğu da bulunuyor. Bu karar, 1974’te kurulan IEA’nın tarihinde altıncı kez acil durum petrol stoklarını piyasaya sürmesi anlamına geliyor; daha önceki kararlar 1991, 2005, 2011 ve 2022 yıllarında alınmıştı.
Stratejik petrol rezervleri, potansiyel tedarik aksamalarının etkilerini azaltmak için oluşturulmuş olup, acil durumlar için ayrılmış ham petrol depolarıdır. ABD, dünyanın en büyük stratejik petrol rezervlerine sahip olup, bu rezervler Amerika Körfezi kıyısındaki dört noktada bulunan yeraltı mağaralarında depolanmaktadır. Çin ve Japonya ise sırasıyla dünyanın ikinci ve üçüncü büyük acil durum stoklarına sahiptir. ABD’nin stratejik rezervlerinin büyüklüğü, onları küresel enerji politikasında önemli bir araç haline getirmektedir. IEA’nın açıklamasının ardından ABD yönetiminden konuya ilişkin ilk açıklamalar gelmesi bekleniyor.
Kaynak: Habertürk
News
