Türkiye, kayıt dışı istihdamla mücadelede önemli adımlar atarak kayda değer ilerlemeler kaydetti. Habertürk’ün haberine göre, 1990 yılında %55,6 seviyesinde olan kayıt dışı istihdam oranı, 2025 yılında %24,6’ya geriledi. Bu önemli düşüşte, uygulanan teşvik ve desteklerin büyük payı bulunuyor.
2025 yılı itibarıyla, yaklaşık 8 milyon 37 bin kişinin hala kayıt dışı çalıştığı belirtiliyor. Bu çalışanların 3 milyon 545 bini tarım sektöründe, 4 milyon 492 bini ise tarım dışı sektörlerde istihdam ediliyor. Hükümet, kayıt dışı çalışanları kayıt altına alma çabalarının yanı sıra, kadınlar, gençler ve engelliler gibi dezavantajlı grupların istihdamını artırmayı ve yeni istihdam alanları yaratan bölgesel ve stratejik yatırımları desteklemeyi sürdürüyor.
Bu kapsamda, 2025 yılında 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, 4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ve 4857 Sayılı İş Kanunu gibi çeşitli kanunlar kapsamında toplam 15 farklı sigorta prim teşviki, destek ve indirimi sağlandı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) aracılığıyla istihdama yönelik yapılan teşvik ve desteklerin toplam tutarı, 2023 yılında 205,891 milyar TL, 2024 yılında 296,243 milyar TL iken, 2025 yılında 435,139 milyar TL’ye ulaştı.
Bu desteklerden en büyük payı, SGK’ya yükümlülüklerini ve prim ödemelerini düzenli olarak yerine getiren işletmeler aldı. Bu işletmelere yönelik olarak, 2025 yılında imalat sektöründe malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinde 5 puan, diğer sektörlerde ise 4 puan indirim uygulandı. Dürüst işverenlere sağlanan bu desteklerin tutarı 2025 yılında 268,7 milyar TL’ye ulaştı.
Kayıtlı istihdamın artırılmasına önemli katkı sağlayan ve 1 Ekim 2008’den beri uygulanan 5 puanlık prim indiriminde, son yıllarda değişiklikler yapıldı. Prim indirimi imalat sektöründe 5 puan olarak korunurken, imalat dışı sektörlerde 4 puana düşürüldü. 2026 yılında ise imalat sektöründe 5 puanlık prim indirimi devam edecek, imalat dışı sektörlerde ise 2 puan olarak uygulanacak.
BAĞ-KUR (4/b) primlerini düzenli ödeyenlere sağlanan 5 puanlık prim indirimi kapsamında, 2025 yılında 11 milyar TL destek sağlandı. Bu destek, 2024 yılına göre %142 oranında artış gösterdi. Ayrıca, asgari ücrete yapılan artışların istihdamda azalmaya yol açmaması için 2016 yılından beri işletmelere asgari ücret desteği veriliyor. İşçi başına 2025 yılında bin lira olan destek, 2026 yılında aylık bin 270 lira olarak uygulanacak. Bu desteklerin toplam tutarı, 2025 yılında 62,3 milyar TL’ye ulaştı.