Uluslararası referans Brent türü ham petrolün vadeli varil fiyatı, son üç haftada yaşanan jeopolitik gelişmelerle birlikte sert dalgalanmalar gösterdi. 27 Şubat’ta 72,48 dolar seviyesinde kapanan Brent petrolün varil fiyatı, Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri gerilimlerin tırmanmasıyla 20 Mart’ta 106,4 dolara kadar yükseldi. Bu artış, 27 Şubat’taki kapanışa göre %46,8’lik bir yükselişi temsil ediyor.
Hürmüz Boğazı’nda yaşanan deniz güvenliği krizi, dünya petrol ticaretinin yaklaşık %20’sinin bu kritik noktadan geçmesi nedeniyle küresel enerji piyasalarını derinden etkiledi. İran’ın tanker geçişlerini kısıtlaması, gemi sayısının azalmasına ve birçok petrol tankerinin geçiş için beklemesine neden oldu. Bu durum, bazı tankerlerin alternatif rotalar kullanmasına veya “gölge filo” olarak adlandırılan farklı bayraklı gemilerle geçiş yapmaya çalışmasına yol açtı.
Saldırılardan sonraki ilk işlem gününde Brent petrol 82,37 dolara kadar yükseldi ve günü 77,74 dolardan kapattı. Bu, önceki kapanışa göre %7,26’lık bir artış anlamına geliyordu ve 17 Mart 2022’den sonraki en yüksek günlük artışı temsil ediyordu. Sonraki günlerde, Hürmüz Boğazı’na yönelik tehditlerin devam etmesiyle petrol fiyatları 78-86 dolar seviyelerinde işlem görmeye devam etti. İran’ın ABD üslerine ve enerji tesislerine yönelik misillemeleri, sigorta şirketlerinin savaş poliçelerini askıya alması ve bazı üreticilerin üretimlerini kısması arz endişelerini daha da artırdı.
Brent petrolün varil fiyatı 6 Mart’ta 94,64 dolara kadar yükselirken, 9 Mart’ta %28,9’luk bir artışla 119,5 dolara kadar çıkarak 29 Haziran 2022’den sonraki en yüksek seviyesini gördü. Bu durum, enerji piyasalarındaki belirsizliğin ve tedarik kesintisi endişelerinin ne kadar yüksek olduğunu gösteriyor.
Sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) piyasaları da bu gelişmelerden olumsuz etkilendi. Dünyanın en büyük LNG ihracatçılarından Katar’ın, Ras Laffan tesislerindeki üretimi durdurarak “mücbir sebep” ilan etmesi, küresel LNG arzının yaklaşık beşte birini etkileyebilecek bir risk yarattı. Avrupa doğal gaz piyasasında ise fiyat oynaklığı belirgin şekilde arttı. Hollanda merkezli TTF’de işlem gören doğal gaz kontratları, jeopolitik riskler nedeniyle sert hareketler sergiledi. Nisan vadeli TTF kontratı, 27 Şubat’ta megavatsaat başına 31,9 eurodan kapanırken, savaşın etkisiyle fiyatlarda önemli dalgalanmalar yaşandı.
Kaynak: TRT Haber
News
