ECB blogu: Doğu Avrupa'da SEPA bilinirliği %40'ın altında
Bir masanın üzerine dağınık biçimde bırakılmış 10, 20 ve 50 avroluk banknotlar — Temsili görsel · Lionel Allorge · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons (lisans)
Avrupa Merkez Bankası (ECB) blogunda 3 Kasım 2026'da yayımlanan analize göre, Tek Avro Ödeme Alanı (SEPA) güneydoğu Avrupa'ya doğru genişlese de ankete katılan Orta, Doğu ve Güneydoğu Avrupa ülkelerinde tüketicilerin yüzde 40'tan azı sistemin adını duymuş. Elisabeth Beckmann, Justus Meyer ve Katharina Allinger'ın OeNB Euro Survey verilerine dayanan yazısı, bu düşük farkındalığın hanelere pahalı havale kanalları olarak geri döndüğünü savunuyor.
Yazarların hesaplamasına göre euro bölgesinin en yeni üyesi Bulgaristan'a gelen işçi havaleleri yaklaşık 3 milyar avroyu buluyor. Arnavutluk'a gelen akış 2,5 milyar avroyu aşıyor ve ülke ekonomisinin yaklaşık yüzde 8,4'üne denk geliyor; Bulgaristan'da bu oran yüzde 2,1. Havale alanların payı Arnavutluk'ta yüzde 21, Bosna-Hersek'te yüzde 17, Kuzey Makedonya'da yüzde 10, Sırbistan'da yüzde 9, Bulgaristan'da yüzde 8 ve Romanya'da yüzde 4.
Analize göre incelenen altı ülkede alıcıların yaklaşık üçte biri parayı akraba ya da arkadaş eliyle nakit olarak, bir üçte biri de fiziki para transfer şirketleri üzerinden alıyor. Aynı tutardaki gönderimde ücretler 10 puandan fazla değişebiliyor: nakitten nakite transferlerde maliyet yüzde 6 ile 12 arasında, banka dışı dijital kanallarda yüzde 1,5 ile 4,5 arasında. Yazarlar, yüzde 5'lik bir ücretin Bulgaristan'a yıllık havalelerde yaklaşık 140 milyon avroya, Arnavutluk'ta yaklaşık 130 milyon avroya karşılık geldiğini hesapladı.
Blog yazısına göre SEPA bugün 41 ülkeyi bağlıyor. Arnavutluk ve Kuzey Makedonya 2024'te, Sırbistan 2025'te sisteme katıldı; Bosna-Hersek ise Ağustos 2026'da resmî üyelik başvurusu yaptı. Yazarlar, kripto varlıkların bilinirliğinin SEPA'nınkinden çok daha yüksek olduğunu, buna karşın ankete katılan hiçbir ülkede kripto sahipliğinin yüzde 6'yı aşmadığını aktardı. Yükseköğretim mezunlarının SEPA'yı duymuş olma olasılığı ise yalnız ilkokul mezunlarına göre yaklaşık 17 puan yüksek.
Yazarlar SEPA'nın amacını, bir katılımcı ülkeden diğerine avro gönderimini yurt içi ödeme kadar kolay ve ucuz hâle getirmek olarak tanımlıyor. Yazarlar, salt farkındalığın ödeme davranışını değiştirmeye yetmeyebileceğini, ancak ülkesine para gönderen göçmen işçilerin pahalı nakit hizmetleri yerine SEPA ödemelerine geçerek kayda değer tasarruf sağlayabileceğini belirtti. ECB, blogdaki görüşlerin yazarlara ait olduğunu ve kurumun görüşünü yansıtmayabileceğini not ediyor.
Kaynak: ECB basın bülteni (3 Kasım 2026) — ecb.europa.eu
Google'da tercih edilen kaynağınız yapın
Kalıcı adres: https://ticarethaber.com/2026/11/03/piyasalar/ecb-blogu-dogu-avrupa-da-sepa-bilinirligi-40-in-altinda.html
