Wall Street Journal’daki habere göre, İran’daki savaş, bölgesel sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tedarik zincirini derinden etkileyerek küresel enerji piyasalarında büyük bir krize yol açtı. İran’ın dünyanın en büyük LNG üreticilerinden biri olan Katar’a yönelik misilleme saldırıları, Ras Laffan tesisine zarar vererek kapasitesinin yaklaşık %17’sini beş yıla kadar devre dışı bıraktı. Bu durum, ülkenin devasa genişleme planlarını da geciktirdi. KatarEnergy, Salı günü Çin, Güney Kore, İtalya ve Belçika’daki müşterileri de dahil olmak üzere bazı LNG tedarik sözleşmelerinde mücbir sebep ilan etti.
On yıllar boyunca enerji krizlerinde güvenilir bir çözüm olarak görülen LNG, artık savaş alanının ortasında. Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemi trafiğinin felç olması, küresel LNG’nin yaklaşık beşte birinin taşınmasını engelliyor. Bu durum, Körfez’den gelen arz konusunda alıcı güvenini sarsmış durumda. Uzmanlar, savaşın kısa sürede sona ermesi durumunda bile, LNG piyasası üzerindeki etkilerin petrol piyasasına göre daha uzun süreli olacağını belirtiyor.
Ham petrolün aksine, dünyada acil durumlar için büyük bir stratejik doğalgaz rezervi bulunmuyor. Ortadoğu petrolünün bir kısmı karayolu boru hatlarıyla Hürmüz Boğazı’nı atlayarak Katar’a taşınabilirken, Katar LNG’sinin alternatif çıkış yolları bulunmuyor. Sıvılaştırma tesislerinin inşası yıllar sürdüğü ve onarımlarının geleneksel petrol sahalarına göre çok daha uzun zaman aldığı da göz önünde bulundurulmalı. Oxford Üniversitesi öğretim görevlisi ve eski enerji ticaret yöneticisi Adi Imsirovic’e göre, “Savaş bir gecede bitse bile, doğalgaz piyasasının normale dönmesi petrol piyasasına göre çok daha uzun sürecektir.”
Bu kriz, zengin ülkeleri uzun süreli enerji kaynaklı enflasyon dalgasıyla tehdit ederken, gelişmekte olan ekonomileri yakıt kısıtlamalarına ve fabrika üretim hatlarını kapatmaya zorluyor. Aynı zamanda küresel mahsul verimini de tehlikeye atıyor. Uzmanlara göre, bu durum LNG’nin jeopolitik bir güvenlik ağı olarak uzun süredir sahip olduğu itibarını zedeliyor. Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısı sonrası Avrupa’nın doğalgaz boru hattı tedarikinin kesilmesiyle, deniz yoluyla taşınan LNG sevkiyatları bu boşluğu doldurmaya yardımcı olmuştu. Japonya’nın 2011’deki Fukuşima felaketinin ardından nükleer reaktörlerini kapatmasıyla ortaya çıkan açığı da LNG sevkiyatları gidermişti. Rystad Energy danışmanlık firması analisti Jan-Eric Fähnrich, bu durumun LNG’nin önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtiyor. Kaynak: Wall Street Journal.
News
