Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyesi ülkelerin, 11 Mart’ta aldığı kararla acil durum stoklarından 400 milyon varil petrolü piyasaya sürme kararı, petrol piyasalarındaki kırılganlığı gidermekte yetersiz kaldı. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik olası saldırıları sonrası Tahran’ın misilleme olarak Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi ve petrol arzında meydana gelen şok, fiyatların yükselmesine neden oldu.
IEA Başkanı Fatih Birol, 16 Mart’ta yaptığı açıklamada, rezervlerden çıkan petrolün özellikle Asya piyasalarına ulaşmaya başladığını duyurdu. Asya-Pasifik bölgesinden 100 milyon varilin üzerinde, Avrupa’dan benzer miktarda ve Amerika kıtasından 170 milyon varili aşan bir arzın devreye girmesi bekleniyor. Ayrıca, üretim tarafında da 20 milyon varilin üzerinde ek artış öngörülüyor. Ancak piyasalar üzerinde beklenen rahatlama henüz gerçekleşmedi.
Kpler Kıdemli Ham Petrol Analisti Johannes Rauball’a göre, açıklanan rezerv miktarlarının tamamının aynı anda piyasaya girmemesi ve sevkiyatların lojistik, sözleşme ve rafineri uyumu gibi faktörler nedeniyle zamana yayılması, bu durumun temel nedeni. Rauball, “Toplam serbest bırakılan ham petrolün yaklaşık 250 milyon varilini oluşturan başlıca oyuncular ABD, Kanada ve Japonya da dahil olmak üzere çoğu ülke, henüz rezervlerinden varil serbest bırakmadı.” şeklinde konuştu.
İlk ham petrol sevkiyatları 20 Mart’ta başladı. ABD Enerji Bakanlığı, Teksas ve Louisiana’daki rezerv sahalarından toplam 45,2 milyon varil ham petrol için 8 şirkete sözleşme verdi. Teslimatlar 1 Nisan ile 31 Mayıs arasında yapılacak. Japonya’nın rezerv serbest bırakımlarının ise çoğunlukla nisanda gerçekleşmesi bekleniyor. Rauball, “Aksamalar mayısa kadar devam ederse, Japonya’dan ek serbest bırakımlar görmemiz muhtemel.” dedi.
Pekin’in henüz büyük ham petrol stok serbest bırakımları konusunda karar vermemesi de dikkat çekiyor. Çinli rafinerilerin kısa vadeli arz açığıyla karşı karşıya olmasına rağmen, bu yönde bir adım atılmaması, piyasalardaki belirsizliği artırıyor.
Kaynak: TRT Haber
News
