İran hükümeti, Amerika Birleşik Devletleri’nden gelen ve savaşı sona erdirmeyi hedefleyen bir barış taslağını değerlendirdiğini duyurdu. Bu önemli gelişme, küresel ekonomiyi resesyonun eşiğine getiren Hürmüz Boğazı’ndaki blokajın kaldırılmasını da içeriyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın ‘Bir anlaşma yapmak istiyorlar ve bu çok mümkün’ şeklindeki açıklamaları, müzakerelerin olumlu yönde ilerlediğinin sinyallerini veriyor.
Haberlere göre, 14 maddelik mutabakat metni, İran’ın en az 12 yıl boyunca uranyum zenginleştirmeyi durdurmasını ve nükleer silah geliştirmemesini şart koşuyor. Karşılığında ise ABD’nin yaptırımları kaldırması ve İran’ın dondurulmuş milyarlarca dolarlık varlığının serbest bırakılması planlanıyor. Anlaşmanın imzalanmasıyla birlikte, dünya petrol ve gaz arzının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın gemi trafiğine açılması hedefleniyor. Bu durum, küresel enerji piyasaları için önemli bir rahatlama sağlayabilir.
Trump, müzakerelerdeki ilerlemeyi gerekçe göstererek Hürmüz Boğazı’nı yeniden trafiğe açmayı hedefleyen ‘Özgürlük Operasyonu’nu geçici olarak durdurduğunu açıkladı. Pakistanlı aracıların yürüttüğü diplomasi trafiğinde Jared Kushner ve Steve Witkoff gibi isimlerin kilit rol oynadığı belirtiliyor. Bu diplomatik çabalar, iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşmesi için önemli bir zemin hazırlıyor.
Ancak barışa giden yolda aşılması gereken zorlu engeller bulunuyor. İran tarafı, özellikle uranyum zenginleştirme programını ‘kırmızı çizgi’ olarak tanımlıyor ve nükleer haklarından vazgeçmeyeceğini vurguluyor. Tahran’daki siyasi çevreler, ABD’nin teklifini ‘istek listesi’ olarak nitelendirerek mesafeli yaklaşıyor. Öte yandan, İsrail Başbakanı Netanyahu ise tüm zenginleştirilmiş uranyumun İran topraklarından çıkarılması konusunda ısrarcı. İran’ın önceliği savaşın durması ve yaptırımların kalkması olurken, nükleer kısıtlamaların ancak ikinci aşamada tartışılabileceği ifade ediliyor.
Bu gelişmeler, Orta Doğu’da uzun süredir devam eden gerginliğin azalması ve bölgede istikrarın sağlanması açısından umut verici. Ancak, taraflar arasındaki farklılıklar ve anlaşmazlıklar göz önüne alındığında, nihai bir anlaşmaya varılması zaman alabilir. Gelişmeler, dünya kamuoyu tarafından yakından takip ediliyor.
Kaynak: TRT Haber
News
