Bakan Bolat’tan Kritik Hammaddeler Vurgusu: Stratejik Öneme Sahip
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) Kritik Mineraller Forumu’nda yaptığı konuşmada, kritik ham maddelerin stratejik bir öneme sahip olduğunu ve enerji dönüşümü için vazgeçilmez olduğunu belirtti. Bolat, OECD’nin yayımladığı Kritik Hammaddelere İlişkin İhracat Kısıtlamaları Envanteri’nin 2026 tanıtım programında konuştu.
Bolat, yarı iletkenlerden yenilenebilir enerji sistemlerine, savunma teknolojilerinden yüksek katma değerli sanayi üretimine kadar birçok alanda bu maddelere güvenli erişimin hayati olduğunu vurguladı. Ancak bu erişimin giderek daha belirsiz hale geldiğine dikkat çekti.
İhracat Kısıtlamalarındaki Artışa Dikkat Çekildi
Bakan Bolat, OECD bulgularına göre, kritik ham maddelere yönelik ihracat kısıtlamalarının 2009’dan bu yana 5 kat arttığını ve günümüzde de yüksek seviyelerde seyrettiğini belirtti. 2022 ile 2024 yılları arasında küresel kritik ham madde ticaretinin yaklaşık %16’sının ihracat kısıtlamalarından etkilendiğini ifade etti. Bazı minerallerde bu oranın daha da yüksek olduğunu belirten Bolat, kobalt ve manganez ihracatının yaklaşık %70’inin, grafit ihracatının neredeyse yarısının ve nadir toprak elementlerinin %45’inin etkilendiğini açıkladı.
Kısıtlamaların Etkileri ve Dengeli Yaklaşım Çağrısı
Bolat, ihracat vergileri ve lisans zorunlulukları gibi kısıtlayıcı önlemlerin arttığına dikkat çekerek, bu eğilimlerin ciddi sonuçları olduğunu belirtti. İhracat kısıtlamalarının bazı iç politika hedeflerine hizmet edebileceğini kabul etmekle birlikte, geniş çaplı kullanımının küresel arzı daralttığını, fiyat oynaklığını artırdığını ve tedarik zinciri dayanıklılığını zayıflattığını ifade etti.
Bolat, OECD Envanteri’nin şeffaflığı güçlendiren ve kanıta dayalı politika tepkilerini destekleyen bir araç olduğunu vurgulayarak, Türkiye olarak açık ve kurallara dayalı ticarete büyük önem verdiklerini belirtti. Kritik ham maddeler konusunda dengeli yaklaşımlara ihtiyaç duyulduğunu, meşru ulusal çıkarların korunmasıyla birlikte küresel tedarik zincirlerinin istikrarının da gözetilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
Türkiye’nin hem ithalat hem de ihracat yoluyla dış ticaretle desteklendiğini belirten Bolat, mineraller ve kritik ham maddeler dahil olmak üzere toplam mal ve hizmet ticaret hacmine dikkat çekti.
Kaynak: TRT Haber
News
