ABD merkezli haber sitesi Axios’un Çarşamba günü yayınladığı bir rapora göre, Beyaz Saray, İran ile 14 maddelik bir mutabakat zaptı imzalamaya yakın. Bu gelişme, Orta Doğu’da uzun süredir devam eden gerginliğin hafiflemesi ve nihai bir anlaşmaya doğru atılan önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD’nin teklifini incelediklerini ve Pakistanlı arabulucular aracılığıyla görüşlerini paylaşacaklarını doğruladı. Pakistan Dışişleri Bakanı ise ülkesinin bu ateşkesi kalıcı bir barışa dönüştürmek için çaba sarf ettiğini belirtti. Bu durum, Pakistan’ın arabuluculuk rolünün önemini ortaya koyuyor.
ABD Başkanı Donald Trump da son 24 saat içinde İran ile çok iyi görüşmeler yapıldığını ve bir anlaşmanın mümkün olduğunu ifade etti. Axios’un haberine göre, tek sayfalık mutabakat zaptı, daha ayrıntılı nükleer müzakereler için bir çerçeve oluşturabilir. Bu çerçeve, İran’ın nükleer zenginleştirme faaliyetlerini askıya almasını, ABD yaptırımlarının kaldırılmasını ve dondurulan fonların serbest bırakılmasını öngörüyor. Ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndan serbest geçişin yeniden tesis edilmesi de gündemde.
Ancak, bu şartların birçoğunun nihai bir anlaşmaya varılmasına bağlı olduğu belirtiliyor. Bu durum, müzakerelerin hala hassas bir aşamada olduğunu gösteriyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’a yönelik askeri harekat olan “Destansı Öfke Operasyonu”nun (Operation Epic Fury) hedeflerine ulaştığını ve sona erdiğini açıkladı. ABD’nin artık savunma pozisyonuna geçtiğini belirten Rubio, İran’ın bu durumu kabullenmesi gerektiğini vurguladı.
Başkan Trump, Tahran’ın anlaşmaya varmaması durumunda bombardımanın çok daha yüksek bir düzeyde ve yoğunlukta yeniden başlayacağı uyarısında bulundu. Trump ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndaki mahsur kalan gemileri kurtarmak için başlatılan “Özgürlük Projesi”ni (Project Freedom), müzakerelerdeki ilerleme nedeniyle geçici olarak durdurduğunu açıkladı.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran konusunda Trump ile tam koordinasyon içinde olduklarını söyledi. Netanyahu, en önemli hedeflerinin İran’daki tüm zenginleştirilmiş materyallerin çıkarılması ve zenginleştirme kapasitesinin tamamen ortadan kaldırılması olduğunu yineledi. Bu durum, İsrail’in İran’a yönelik tutumunun değişmediğini gösteriyor.
Dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzının yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı, Şubat sonundan bu yana fiilen abluka altında bulunuyor. Anlaşma sağlanması halinde, bu ablukanın kalkması ve küresel enerji piyasalarının rahatlaması bekleniyor.
News
